Makaleler

Gül Reçeli Nasıl Yapılır?

Yazar: Hakan Kutluay

Kahvaltıda herkesin sevdiği, müthiş kokusu olan ve leziz bir tat; gül reçeli. Olmazla olmaz dediklerimizden… Siz de kendi mis kokan gül reçelinizi pişirerek, sevdiklerinize güzel kahvaltılar hazırlamak ister misiniz?

Gülgiller familyasının Rosa cinsinden olan güzel kokulu bitkilere verilen genel isme ‘gül’ denmektedir. Aslında anavatanı İran, Anadolu ve Çin’dir; ancak dünyanın farklı yerlerinde yetiştirilebilmektedir. Çiçeklerin en romantiği olan güllerin, çok sayıda çeşidi vardır. Farklı renk türleri ve biçimleri ile neredeyse 4 bine yakın çeşidi olduğu söylenmektedir.

Güllerin hayatımızdaki yeri yalnızca çiçek olması ve güzel bir görsel (ya da koku) sunması ile sınırlı değildir. Gül; sağlıktır, faydadır, şifadır. Geçmişten günümüze gülün yağından, suyundan ve aromasından faydalanarak birçok üretim yapılmıştır. Kısacası gül, süs bitkisi olmasının yanı sıra, bizler için başka alanlarda da değerli bir bitkidir. Gülün bir başka özelliği de gül çeşitlerinden birçoğunun yenilebilir nitelikte olmasıdır. Güllerden soframıza gelen değişik tarifler, tatlılar, yemek türleri ve ilginç lezzetler vardır. Bizimkisi gibi gül yetiştiriciliğine önem veren ülkelerde, bu tip güllü tarifleri bulup uygulamak ise daha kolaydır.

Gül, dünyada kokusuyla ün salan en önemli çiçeklerden biridir. Parfümeri ve kozmetik sektörünün sık kullandığı malzemelerden biri de güllerdir. Gülün kokusu, oldukça baskındır ve kendini fark ettirir. Gül; sadece görüntüsü değil, kokusu ve tadı da muhteşem olan nadir çiçeklerdendir. İşte bu sebeplerden, gülden üretilen bütün ürünlerin tüketimi yaygındır.

Hele ki reçel çeşitleri, bizim mutfak kültürümüzün önemli bir parçasıyken gülden yararlanmamak olmaz.

Gül Reçelinin Yapımında İlk Aşama

Malzemeler

  • 15- 10 adet arası gül. Toplamda 150-200 gram arası oluyor.
  • Toz Şeker
  • Limon Suyu ve Limon Tuzu
  • İçme Suyu

Yaprakların Seçilmesi ve Hazırlanması

Öncelikle renkli gül yapraklarını dipten kesiniz. Bu kısımlar acı olduğu için reçelinizin tadını bozabilir. Seçtiğiniz gülün rengi neyse, reçeliniz de o renk olacak. O yüzden istediğiniz renkte ’yenilebilir’ bir gül seçmelisiniz. Bazı renklerin tadı diğerlerine göre daha aromalıdır. Bunun için de en çok kırmızı ve pembe olanlar tercih edilir. Gülün, tadının iyi olup olmadığını anlamak için koklamanız yeterlidir. Yoğun kokusu olanlar, şekli dağınık ve geniş yapraklılarla yaptığınız gül reçelleri daha lezzetli olacaktır.

Gül yapraklarını saptan ayırırken, hepsini bütün olarak tutup koparırsanız daha pratik olur. Böylece acı olan beyaz kısımlarını da topluca kesebilirsiniz.

Gülleri pişirmeden ya da tadına bakmadan önce mutlaka çok detaylı bir yıkama yapmanız gerekiyor. Herhangi bir kimyasal, ilaç, haşarat ya da zararlı olabilecek maddelerden arındırmak için bol su ile temizlemelisiniz. Aslında en ideal gül reçeli yapımı, hiç kimyasal bir işlem görmemiş doğal güllerle olur. Eğer seçtiğiniz güller, sadece pişirmek ve gıda olarak tüketilmek üzere yetiştirilmişse; gönül rahatlığıyla kullanabilirsiniz. Siz yine de elinizdeki gülleri sıkı kontrol edin. Herhangi bir leke, kalıntı görüyorsanız temizlemeye devam edin. Eğer gül yapraklarının arasında sararmış olanlar varsa onları da temizleyiniz. Yaprakları temizlerken zarar görmemeleri için çok yumuşak dokunuşlarla yıkayınız.

Bolca yıkanan ve temizlenen gül yapraklarını, suyu akıtıldıktan sonra reçelin yapılacağı kaba yerleştiriniz. Daha sonra bir miktar şekerle yaprakları tamamen bulayıncaya kadar ovunuz. Sonraki aşamada biraz da limon suyu eklemelisiniz ki yapraklar iyice yumuşasın. Bu haliyle üzerini de güvenli bir şekilde hava almayacak şekilde kapatırsanız gül reçeliniz bir sonraki aşamaya geçmeye hazır.

Ek Bilgi: Belirtmekte fayda var. Her kokusu olan ve kırmızı pembe renklerde güllerden reçel üretilmiyor. Özellikle Mayıs ayında açan, ince yapraklı güller daha uygundur. Şam ve Okka gülünün reçel yapımına daha uygun olduğunu söylemek mümkündür. Örneğin Isparta yöresinde yetişen güller pişirdikten sonra da aromasını ve kokusunu korumaktadır.

Gül Mayası Nedir?

Gül Mayası: Gül yapraklarını şekerle ovuşturarak kıvam verme işlemine gülü mayalamak denmektedir. Bu işlem, gül yapraklarının uzun süre bozulmadan saklanabilmesi için yapılmaktadır. Bu şekilde kavanozlarda saklanan gül mayası, daha sonra istediğinizde su eklenerek uygun şekillerde pişirilip gül reçeli haline gelmektedir. Gül reçeli hazırlarken eğer fazla yaprağınız varsa, siz de maya yaparak yapraklarınızı saklayabilirsiniz.

İkinci Aşama

Pişirme

Reçel haline getirmek için ön hazırlığını yaptığınız yapraklarınızı, kapağını da kapatarak serin bir ortamda saklama aşamasına geldiniz. Burada serin bir yer ifadesini açarsak; hem çok kuru olmaması önemli hem de nemli olmaması. Gül reçeli karışımınızı bekletmek için en ideal ortam buzdolabınızdır. Bu şekilde 1 veya duruma göre 2 gün beklemesi gerekecektir.

Sürenin sonunda karışımınıza yarım litre kadar su eklemelisiniz. Orta ateşte karıştırarak pişirmeye başlayabilirsiniz. Reçeliniz kaynamaya başladığında ateşi en düşük seviyeye getirip, bir müddet daha pişirin. Ortalama 40 ya da 50 dakika sonra gül reçeliniz kıvam almaya başlayacaktır. Reçel kıvamını alınca son olarak limon suyu (bazıları limon tuzunu da tercih etmektedir) ekleyip bir taşım daha kaynatınız. Limon suyu ta da tuzu eklemenin bir sebebi de reçelinizin ilerleyen aylarda şekerlenmemesi içindir. Limon sayesinde reçeliniz uzun süre saklanabilir.

Bundan sonraki bölümde tercihe göre farklı bir işlem yapılabilir.

Gül reçelini öylece tüketmek isteyenler, reçeli uygun kavanozlara alarak ters çevirip soğumaya bırakabilir. Kapağı sıkıcı kapatılmalıdır ve 1 gün boyunca kavanozlar o şekilde bekletilmelidir.

Diğer bir yöntem ise, büyük bir süzgeç kullanarak reçeli süzerek kavanozlara koymaktır. Yaprakları reçelin içinde istemeyenler için bu şekilde bir seçenek de mevcuttur.

Kısa sürede tüketeceğiniz kısmını daha ufak kavanozlara, uzun süreli saklamak istediklerinizi ise kapağı sıkıca kapalı şekilde büyük kavanozlara koyabilirsiniz.

Gül Reçelinden Gelen Sağlık

Gülün insan sağlığına faydaları sandığımızdan da çoktur. Dolayısıyla yaşam tarzımıza gül ve gülden üretilen gıdaları sokmayı alışkanlık edinmeliyiz. Gülün insan sağlığına yararlarını sıralarsak:

Gül, mideye iyi gelir ve hazmı kolaylaştırır. Balgamı söktürmesiyle de bilinmektedir. Ayrıca mikrop öldürücü özelliği vardır. Baş ağrısına ve akciğer hastalıklarına da yararları vardır. Gülün, ishal önleyici özelliği vardır. Boğaz ağrılarına iyi geldiği gibi bademcik iltihabını iyileştirici özelliği ile bilinir. Gözle ilgili hastalıklarda da alternatif tıbbın önerdiği besinlerden biri güldür. Göz nemlenmesi ve kanamalarına iyi gelmektedir. 

Gül Reçelinden Kek Tarifi

Malzemeler

  • 3 Yumurta
  • Çeyrek Bardak Toz Şeker
  • 1 Su Bardağı Gül Reçeli
  • Yarım Bardak Süt (ya da yoğurt)
  • İsteğe göre; Ceviz, Fındık ya da Badem
  • Yarım Bardak Yağ
  • 2,5 Su Bardağı Un
  • Kabartma Tozu

Yumurtalar ve şeker bir kapta çırpılır. Arkasından gül reçeli, sıvı yağ ve süt de karışıma dâhil edilerek, çırpılmaya devam edilir. Ceviz, badem veya fındık da eklendikten sonra un konulur. Hemen arkasından kabartma tozunu da koyup, güzelce karıştırılmaya devam edilir. 

Kek kalıbına boşalttıktan sonra fırına yerleştirilebilir. 

Gül Reçelinden Sos Tarifi

Gül reçelini, hamur işlerinde olduğu kadar yoğurt gibi serin gıdalarınıza tat vermek için de kullanabilirsiniz. Hatta dondurmaların, pastaların ya da çöreklerin üzerine gül reçelinden sos hazırlayabilirsiniz.

Aynı ölçülerde gül reçeli, su, süt ve 1 tatlı kaşığı nişastayı pişiriniz. Hazır hale geldikten sonra dilediğiniz tatlının üzerine ekleyerek, soğuduktan sonra servis ediniz.

Yorumunuzu Paylaşın