Makaleler

Başarılı Bir Abstract (Araştırma Özeti) Nasıl Yazılır?

Yazar: Hakan Kutluay

İngilizcede Abstract olarak kullanılan bu kelimenin anlamı araştırma özeti ya da bülten özeti manasına gelen bu kelime tez yada akademik çalışma yazanların, yazılarını kısa bir şekilde özetledikleri ve yazılarının başına ekledikleri kısımlardır. Bu kısımların önemi büyüktür. Çünkü akademik araştırma yapan birisi için binlerce sayfalık tezin, ya da  akademik çalışmanın okunması çok fazla zaman alacaktır. Sadece Abstract bölümünü okuyan okuyucu önünde duran tezin yada akademik çalışmanın kendi konusu ile ilgili olup olmadığını kolayca anlayabilir ve böylece bu yazıdan ihtiyacı olan bölümleri kolayca okuyabilir.

Abstract Neden Yazılır?

Başarılı bir Abstract nasıl yazılır sorusunun cevabını vermeden önce, bu Abstractlara nerelerde ve neden ihtiyacımız var, bu Abstractları neden yazıyoruz sorusunun cevabını bilmek önemlidir. Bilmemiz gereken bizim bu Abstractları kendimiz için yazmıyor olduğumuzdur. Zaten tezin içeriğindeki konuya tamamen hakim olduğumuz için yazılacak Abstract’ı bizim bilgilerimiz çerçevesinde çok açık olmayan bir dille anlatırsak bu Abstract okuyucuya pek bir şey ifade etmeyecektir. Bu Abstractlar okuyucu için yazının bütünü hakkında bilgi sahibi olabilmeleri için yazılır. Sadece Abstract kısmını okuyarak, yazının bütünlüğü hakkında, konunun neredeyse tamamı hakkında bilgi sahibi olunabilmelidir. 

Araştırma yazısı yada tez yazmak isteyen birisi yazacağı konu ile ilgili araştırma yaparken karşısına binlerce makale yada binlerce sayfalık araştırma yazıları çıkacaktır. Abstractlarda burada devreye girer ve araştırma yapan kişinin sadece Abstract kısmını okuyarak, yazının bütünü hakkında bilgili olmasını sağlar ve böylece de çok fazla zaman kazanmasını ve hızlanmasını sağlar. Bunu nasıl başaracağımızı ise yazımızın ilerleyen kısmında konuşacağız.

Yazacağımız bu özet yada Abstractlar kütüphanelerde yada üniversitelerin veri tabanlarında  depolanır ve araştırma yapan kişi bu özetleri okuyarak bizim araştırma yazımızın kendi konusuna uygun olup olmadığına karar verir. Bu veri tabanlarında milyonlarca araştırma makalelerinin olduğunu düşünürsek, konusuna uygun makaleler arayan birisi için bu Abstractlarda kullanılan kelimelerin önemi de büyüktür. Çünkü bir Abstract aranırken kelimeler yardımı ile aranacaktır ve bu anahtar kelimeler, makalelerimizin doğru kişilere ulaşabilmesi için hem bizim açımızdan hem de araştırma yapan kişi açısından önemlidir. Aynı zamanda bu Abstractların kullanıldığı bir başka yer ise katılacağınız konferans yada sempozyum gibi etkinliklerdir. Buralarda sizin yazdığınız araştırma yazılarının hepsini sunmanız imkansız olduğundan sizden bu araştırmalarınız ile ilgili bir Abstract sunmanız beklenecektir.

Başarılı Bir Abstract İçin Nelere Dikkat Edilmelidir?

Daha önce de söylediğimiz gibi bu Abstractların başarılı bir şekilde yazılabilmesi için dikkat etmemiz gereken birkaç önemli nokta vardır. Birazda bunlardan bahsedelim: Okuyan kişinin çok fazla vaktini almamak sürekli olarak dikkat etmemiz gereken bir durum olduğu için, yazılarımızın bir özet olmaktan çıkıp uzun yazılara dönüşmesini engellemeliyiz bunun için uygulayabileceğimiz yollardan bir tanesi kelime sınırı koymak olabilir. Burada kelime sınırı örnek vermek gerekirse 150-250 kelime arası bir sayı olabilir. Bu sayının aşılması durumunda Abstract hem etkisini kaybedecek hem de okuyucu için kafa karışıklığına neden olabilecektir.

İkinci adımda dikkat edilmesi gereken yazdığımız özetler, tezimizin ya da akademik araştırmamızın bütününü kapsayan bir şekilde yazıldığından emin olmaktır ve yazdığımız özet, teze dönük açıklama şeklinde olacağı için kullanmamız gereken zaman dili burada geçmiş zaman dili olmalıdır. Gelecek yada şimdiki zaman dili ile yazılan Abstractlar özet olmaktan çıkar. Bunu unutmamamızda her zaman fayda vardır.

Bir diğer önemli adım ise burada özetlediğimiz kendi tezimiz ya da akademik araştırma yazımız olduğu için övgü, kritik vb. eleştirel yaklaşımlar kullanarak asla yazmıyoruz. Kendi dilimizden yazdığımız araştırma yazımızın başkasının dilinden değil yine kendi dilimizde yazacak şekilde özetliyoruz.

Bu özetlerin yazımından sonra kelime sınırına uyduğumuzdan emin olduktan sonra son olarak izlememiz gereken önemli bir adım vardır. Yazdığımızı Abstractin tezimizin yada araştırma yazımızın kapsadığı ve gerekli olduğuna inandığımız bütün bilgileri açıklıyor olması çok önemlidir. Bunun ölçümünü yapabilmek için ise özetimizi yazdıktan sonra kendimize birkaç soru yönelterek bu özetin gerekli bütün bilgileri içerip içermediğini anlayabilmemiz mümkündür.

Abstract Neleri İçermelidir?

Özetimizin bu 250-300 kelime ile karşı tarafa iletmesi gereken bilgilerin en önemlilerini adımlar halinde açıklayacak olursak şu şekilde sıralanabilir:

  • Öncelikle yaptığımız araştırmamızın önemi nerededir ve bu konuyu araştırmış olmamızın nedenleri nelerdir?
  • Araştırmamızı yaparken kullandığımız bilimsel yöntem hangisidir ve neden bu yöntemi tercih ettik?
  • Araştırmanızı yaparken elde ettiğiniz bulgularınızın etkileri nelerdir?
  • Araştırma sonucu elde ettiğiniz sonuç nedir ve araştırma sonucu biz ne öğrendik?

Bu soruların cevaplarını verebilen bir Abstract içerik açısından sağlam ve başarılı bir Abstract olmuştur.

Yazımızın anlam bakımından içeriğinin önemi kadar, nasıl yazıldığı da önemlidir. Burada bahsedilen yazım kurallarına uygunluğu ve teorik olarak yazım aşamalarının doğruluğudur. Bunu kontrol edebilmemiz için yine aynı şekilde birkaç adımda dikkat etmemiz gereken önemli noktalara değinelim:

  • Öncelikle unutmamamız gereken yazımızın en başında da söylediğimiz gibi okuyucunun konu ile ilgili hiçbir fikrinin olmadığını farz ederek yazıyor olmamızdır. Bu sebepten dolayı yazacağımız Abstract içerisinde kısaltma kullanmamanız önemlidir.
  • Yine daha önce söylediğimiz gibi bu özet kısımda kesinlikle yorum ve değerlendirme yazmıyoruz. Yazınızı bitirdikten sonra eğer yorum ve değerlendirme şeklinde yazdığınıza inandığınız yerlere rastlıyorsanız bunları değiştirmelisiniz.
  • Tezinizin yada araştırmanızın kendi içeriğinde bulunmayan bir bilgiyi özetinizde asla paylaşmayın. Gerçekçi bir şekilde sadece yazınızın konusu olan kısmı özetleyin ve bu sınırların dışına çıkmayın. Aynı zamanda başka kitaplara yada yazarlara atıf yapmak da aynı şekilde özet kısımda hoş karşılanmayacak bir durumdur.
  • Özetinizde karmaşık cümleler kurmaktan kaçının, bir çok kişinin yaptığı bir hata olan karmaşık uzun cümlelerin kullanılması size özetinizde başarı değil başarısızlık getirecektir. Akıcı ve anlaşılır bir dil kullanmaya her zaman özen gösterin.
  • Yine araştırmacıların yazınıza kolay ulaşabilmeleri için önceden bulduğunuz anahtar kelimeleri Abstractinizin içerisinde kullanmış olduğunuza dikkat edin.
  • Dikkat etmeniz ve size yardımcı olacak önemli bir diğer nokta ise Abstract kısmını yazınızın hepsini bitirdikten sonra ara vermeden yazmanızdır. Bu şekilde yazdığınızda araştırmanızın geneline hakim olacağınız için bir özet yapmanız da kolaylaşacaktır.

Abstract kısmını yazdıktan sonra en az iki kere kontrol etmeniz önerilir. Daha sonra ise yazdığınız Abstract kısmın etkinliğini görebilmek için konu ile ilgili olmayan birisinin yazdığınız Abstract kısmı okumasını rica edin. Bu şekilde konu ile ilgili hiç bir fikri olmayan birisi için özetinizin ne ifade ettiğini açıkça görmüş olursunuz.

Özet kısmınızın yazarın ismini ve konunuzun başlığını taşıdığına da emin olmanız gerekmektedir. Bu özet bildirimlerin yani Abstract kısımların sadece araştırma yapanlar için klavuzluk etmeyeceğini aynı zamanda akademik alanda yükselmemiz için bize önemli puanlar kazandıracağını unutmayın. Akademik alanda yaptığımız işleri karşı tarafa iletebileceğimiz en önemli şanslardan bir tanesi Abstractlardır. Herkes her zaman yazdığımız tezin yada araştırma yazısının bütününü okumayacaktır ve bize akademik alanda kazanacağımız bu puanları Abstractlarımız sağlayacaktır. Yaptığımız araştırmanın kendi kadar, yazılan özet kısmı da büyük rol oynacaktır, bunu unutmayalım.

Yorumunuzu Paylaşın